كليات گياه شناسي

آرتیشو گیاه بومی مناطق مرکزی مدیترانه است ولی در حال حاضر در بیشتر نقاط معتدل دنیا کشت می شود .

رومی ها در حدود 2000 سال پیش این گیاه را پرورش می دادند و بعنوان سبزی در سالاد استفاده می كردند .

آرتیشو در قرن شانزدهم در انگلستان و فرانسه برده شد و سپس در قرن نوزدهم در آمریکا کشت شد . اکنون

کالیفرنیا و سواحل اقیانوس آرام مرکز کشت آرتیشو می باشد .

کلمه Artichoke  از کلمه ایتالیاییArticicco  مشتق شده که بمعنی میوه کاج می باشد و آرتیشو هم مانند میوه کاج است .

آرتیشو برای رشد احتیاج به آب و باران فراوان درد .

آرتیشو گیاهای است چند ساله درای ساقه ای راست که ارتفاع آن بحدود یک متر می رسد . برگهای آن پهن و دراز مانند برگهای کاهو است که برنگ سبز تیره است . در انتهای ساقه میوه آن که بشکل میوه کاج یا سیب فلس در است مشاهده می شود .گلبرگهای آن ضخیم و گوشتی بوده و انتهای گلبرگ ها ضخیم تراست که مصرف خوراکی درد .

برای خرید آرتیشو دقت کنید که برگها باز نشده و سفت و سبز باشد . هنگامیکه برگهای آرتیشو قهوه ای است نشان دهنده کهنه بودن آن می باشد .

فصل آرتیشو معمولا ماههای فرودرين واردیبهشت( آپریل و می )است .

تركيبات شيميايي:

برگهای خوردنی آرتیشو درای اینولین ، اینولاز و ماده ای تلخ بنام سینارین Cynarine  می باشد .

سینارین خاصی زیاد کننده ترشحات صفرارا درد و علت صفرا بری آرتیشو داشتن این ماده است .

در صد گرم آرتیشو پخته مواد زیر موجود است :

انرژی 14 کالری

پروتئین 1/5 گرم

آب 86 گرم

مواد چرب 0/1 گرم

مواد نشاسته ای 5 گرم

کلسیم 22 میلی گرم

فسفر 40 میلی گرم

آهن 0/6 میلی گرم

سدیم 30 میلی گرم

پتاسیم 0 25 میلی گرم

ویتامین آ 40 واحد بين المللي

ویتامین ب 1 0/04 ميلي گرم

ویتامین ب 2 0/02 میلی گرم

ویتامین ب 3 0/6 میلی گرم

ویتامین ث 5/2 میلی گرم

خواص داروئي:

آرتیشو از نظر طب قدیم ایران گرم و کمی خشک است . قسمت مورد استفاده آرتیشو برگها و قسمت وسط آن است که بنام قلب آرتیشو معروف می باشد . آرتیشو :

1)کبد را تمیز و اعمال کبد را تنظیم می کند .

(2ترشح صفرا را افزایش می دهد .

3)از جمع شده چربی در کبد جلوگیری می کند و آنهایی که کبد چرب دارند بهتر است از آرتیشو استفاده کنند

(4تقویت کننده بدن است .

6)موجب دفع ادرار می شود .

7)تب بر است .

(8در درمان رماتیسم موثر است .

9)یبوست های ناشی از عدم صفرا را درمان می کند.

10)در درمان ورم روده موثر است .

(11باعث دفع سنگهای کیسه صفرا می شود .

(12نیروی جنسی را افزایش می دهد .

(13کلیه و مثانه را گرم می کند .

(14گاز و نفخ معده و روده را از بین می برد .

(15باعث هضم غذا می شود .

(16بیماریهای کبدی را درمان یم کند .

(17کلسترول خون را پائین می آورد .

(18داروی لاغری است و کسانیکه می خواهند وزن کم کنند و لاغر شوند می توانند هر روز آرتیشو بخورند .

(19سرگیجه را برطرف می کند .

(20آنهائیکه گوششان زنگ می زند اگر آرتیشو را بخورند آنرا برطرف می کند .

(21مبتلایان به بیماری قند می توانند با خوردن آرتیشو قند خود را تنظیم کنند .

(22در درمان میگرن موثر است .

23)در برطرف كردن بیماری آسم اثر مفید درد .

24)نقرس را برطرف می کند .

25)آرتیشو رگها را تمیز كرده و تصلب شرائین را درمان می کند .

26)در برطرف كردن اگزمت موثر است .

27)در درمان اکثر بیماریهای پوستی اثر مفید درد .

28)سموم بدن را دفع می کند .

29)زخم های ریه و روده را درمان می کند .

30)برای جلوگیری از ریزش مو ار برگهای آرتیشو ضماد تهیه كرده و به سر بمالید .

31)برای برطرف كردن بوی بد زیر بغل عصاره برگ آرتیشو را به زیر بغل بمالید .

32)عصاره آرتیشو را اگر به بدن بمالید خارش را برطرف می کند .

33)برای رفع آب آوردن بدن از جوشانده آرتیشو بمقدر سه فنجان در روز استفاده کنید .


مضرات :

آرتیشو چون گرم است ممکن است در بعضی از اشخاص تولید سودا کند لذا بهتر است با سرکه خورده شود ضمنا طعم آرتیشو را دوست ندارند . اینگونه اشخاص اگر بخواهند از مزایای آرتیشو استفاده کننده تنطور قرص یا کپسول آرتیشو مصرف نمایند .

منبع : پایگاه اطلاع رسانی پزشکان ایران